مقدمه:
آزمایش بارگذاری صفحه (Plate Load Test) با اسم اختصاری PLT عموماً در شرح خدمات آزمایشگاه خاک و بتن کرج برای تعیین پارامترهای مربوط به سختی خاک به کار گرفته می شود. این آزمایش توسط آزمایشگاه خاک و بتن در کرج در برخی از پروژه های ساختمانی انجام می شود و مبنای برخی از محاسبات و طراحی ها می باشد. عموماً در پروژه های راهسازی نیز این آزمایش جزئی از شرح خدمات پیشنهادی کارفرما به آزمایشگاه خاک کرج می باشد. در ادامه به ارائه مهمترین نکات در خصوص این آزمایش پرداخته می شود.
هدف آزمایش:
تعیین مدول عکس العمل بستر و ظرفیت باربری از موارد مورد انتظار در تنظیم گزارشات آزمایشگاه خاک و بتن در کرج می باشد. در برخی از پروژه ها بسته به دقت مورد انتظار در تعیین این دو پارامتر، انجام آزمایش بارگذاری صفحه توسط آزمایشگاه خاک در کرج پیشنهاد و در دستور کار قرار می گیرد.
اهمیت آزمایش:
مدول عکس العمل بستر خاک (KS) یکی از پارامترهای اساسی در طراحی سازه ای پی می باشد. این مدول نشان دهنده سختی خاک است. یعنی اگر خاک را با یک فنر معادلسازی کنیم، سختی آن فنر به اندازه مدول عکس العمل خاک می باشد. همچنین با استفاده از روابط موجود می توان از روی مدول عکس العمل بستر، مقدار مدول الاستیسیته خاک را برآورد کرد. این آزمایش به نوعی نشان دهنده ظرفیت باربری خاک برای پی با ابعاد معادل صفحه بارگذاری می باشد.
روش آزمایش:
در این آزمایش یک صفحه بارگذاری به قطر معمول 30 یا 45 سانتیمتر روی خاک قرار گرفته و با فشار جک هیدرولیکی به داخل خاک رانده می شود. با افزایش فشار روغن در جک هیدرولیکی، جک که از یک طرف به علت سربار سنگین محدود شده است، شروع به ایجاد فشار روی خاک می کند و صفحه فلزی را به داخل خاک فشار می دهد. روی صفحه بارگذاری چند گیج برای اندازه گیری تغییر مکان قرار دارد که با میانگین گیری آنها تغییر مکان ایجاد شده بر اثر هر گام بارگذاری محاسبه می شود. انجام این آزمایش نیازمند دقت زیادی می باشد و لذا تجهیزات آزمایشگاه خاک در کرج بایستی کاملاً کالیبره بوده و افراد متخصص در آزمایشاه خاک در کرج نسبت به انجام این آزمایش اقدام نمایند.



بسته به ملاحظات طراحی، تعیین پارامترهای مدول عکس العمل و ظرفیت باربری در عمق های مختلفی از خاک مورد نیاز است. لذا آزمایشگاه خاک در کرج در برخی موارد باید این آزمایش را در عمق زمین انجام دهد. در این حالت نیاز به حفر چاهک و در امتداد آن حفر گالری جهت انجام این آزمایش می باشد. به عبارت دیگر، آزمایشگاه خاک در کرج برای بدست آوردن پارامترهای ذکر شده در اعماق مختلف، نیاز دارد که آزمایش در عمق های مختلف خاک انجام گردد. برای این منظور آزمایشگاه خاک در کرج از حفر چاهک و سپس حفاری گالری افقی در انتهای چاهک استفاده می نماید. در این حالت از وزن خاک بالای گالری به عنوان سربار برای مهار جک هیدرولیکی استفاده می شود. در شکل زیر نمونه ای از انجام این آزمایش توسط آزمایشگاه خاک کرج ارائه شده است.

در توضیح بیشتر این تست، باید اشاره نمود که در طول آزمایش، فشار جک به صورت گام به گام زیاد شده و در هر مرحله مقدار تغییر شکل ایجاد شده یادداشت می شود. در نهایت نمودار تغییرات فشار در مقابل نشست محاسبه شده و از روی شیب آن، نسبت تغییرات فشار به نشست محاسبه می شود که همان مدول عکس العمل بستر می باشد. نمونه ای از نتایج این آزمایش که توسط آزمایشگاه خاک در کرج انجام شده است در ادامه ارائه می شود. توجه به این نکته ضروری است که هرچقدر خاک متراکم تر باشد، مقدار مدول عکس العمل بستر در آن بیشتر خواهد بود.

مزایا و معایب آزمایش PLT:
بر اساس تجربیات آزمایشگاه خاک در کرج، سادگی و هزینه مناسب آزمایش از مزایای این آزمایش و نیاز به تامین سربار سنگین به صورت وزنه یا ماشین آلات کارگاهی از معایب این آزمایش می باشد. هزینه انجام این آزمایش با توجه به موقعیت انجام آن، عمق و سربار در دسترس متفاوت است. در زمان نگارش این مقاله هزینه انجام آزمایش بارگذاری صفحه در کرج توسط آزمایشگاه خاک کرج در حدود ده میلیون تومان می باشد.
آزمایش هایی مانند تست دانهول در کرج، تست بارگذاری صفحه، تست SPT از جمله آزمایشات صحرایی می باشد که لازمه انجام آن در اکثر موارد حفاری چاهک دستی و گمانه ماشینی است.
در خصوص نواحی تحت پوشش آزمایشگاه خاک در کرج مقالاتی در سایت ارائه شده است.
52 نظر در “آزمایشگاه خاک در کرج- تست PLT”
ممنون از مقالات مفیدتون.
یک سوال در مورد دقت آزمایش داشتم
آیا انجام آزمایش در عمق (مثلاً در گالری) نسبت به انجام آن در سطح زمین، دقت نتایج را تحت تأثیر قرار میدهد؟ چه عوامل دیگری ممکن است بر دقت PLT تأثیر بگذارند؟
سلام وقت بخیر
حداقل تعداد مورد نیاز ازمایش بارگذاری صفهه چه تعداد هس؟
بستگی ب مساحت زمین مورد بررسی داره؟ رفرنسی در این مورد وجود نداره؟
سلام مجدد سوال بعدی بنده اینه که
اگه خاک منطقه از نوع شنی متراکم باشه ks تقریبا در چه بازه ای قرار میگیره؟
با سلام
با تشکر از توضیحات تون میخواستم بدونم از آزمایش plt در چه پروژه های استفاده میشود ؟
آیا در پروژه های راه سازی (بستر پل ها و ساخت خطوط مترو ) نیز استفاده میشود؟
با سلام. این آزمایش بیشتر برای تعیین ضریب عکس العمل بستر خاک در تراز پی و برای تخمین مدول الاستیسیته خاک به کار گرفته می شود. در پروژه های راهسازی و پروژه هایی که نیاز به متراکم کردن خاک می باشد (بستر سازی) از این آزمایش می توان بهره گرفت.
سلام دلیل استفاده از بار مرده و یا ماشینآلات سنگین به عنوان تامین کننده نیروی عکس العمل، نیاز به زمین مسطح برای انجام تست PLT است این به این معنی است که اصلا امکان انجام آزمایش بارگذاری صفحه در زمین های که مسطح نیستند وجود نداره و باید زمین برای اجرای آزمایش هموار بشه؟
سلام مجدد
ایا از روی نمودار تنش نشست میشه مدول الاستیسیته خاک رو بدست اورد؟ راه بدست اوردن دقیقش چیه؟
سلام. خروجی مستقیم آزمایش، نمودار نشست – نیرو (یا تنش) می باشد و نتیجه مستقیم آن بدست آوردن ضریب عکس العمل بستر (ضریب سختی فنر معادل خاک) می باشد. بر اساس نتایج این آزمایش، مدول الاستیسیته بر اساس روابطی برای خاک های همگن و نیم بینهایت قابل محاسبه است. در این روابط مدول الاستیسیته وابسته به پارامترهایی از جمله ضریب پواسون خاک، قطر صفحه بارگذاری، تغییرات تنش اعمال شده بین دو مرحله بارگذاری و تغییرات نشست متناظر با آن می باشد.
و سوال بعدیم این بود که آیا این آزمایش قابلیت انجام در هر محلی با هر درجه اشباع خاک را دارد ( مثلاً در نزدیکی رودخانه ها که خاک اشباع میباشد ) ؟
سلام
با توجه به اشاره به ظرفیت باربری سطح
آیا می توان این معیار را در شرایط مختلف آب و هوایی یکسان در نظر گرفت با در دست داشتن نتیجه یک آزمایش ؟
1-به چه منظور و چگونه می توان از آزمون PLT برای تحلیل رفتار خاک در شرایط بارگذاری دینامیک استفاده کرد و چه تمهیداتی باید اندیشیده شود؟
آیا می توان نتایج آزمون PLT را به صورت پیش بینی پذیر در مقایسه با آزمایش های دیگر خاک تفسیر کرد ؟چه فرآیند هایی برای اعتبار سنجی این نتایج وجود دارد؟
سلام وقتتون بخیر
میخواستم بدونم آیا تست PLT نیاز به تکرار دارد و در چه فواصل زمانی باید انجام شود؟
سوال بعدیم اینه که آیا تست PLT میتواند به ما در تعیین مناسبترین عمق برای ساخت سازهها کمک کند؟
و اینکه تست PLT چه نقشی در طراحی فونداسیون سازهها دارد؟
سوال بعدی اینکه آیا تست PLT میتواند به ما در تعیین مناسبترین عمق برای ساخت سازهها کمک کند؟
و تست PLT چه نقشی در طراحی فونداسیون سازهها دارد؟
یه سوال داشتم: اگه سختی صفحه فلزی زیاد باشه، ممکنه روی نتایج نشست تأثیر بذاره؟ مثلاً صفحه خودش انعطافناپذیر باشه و نتونه رفتار خاک رو بهخوبی منتقل کنه
ارتباط مستقیم بین مدول عکسالعمل و ظرفیت باربری، پایهای برای طراحیهای مهندسی مطمئن فراهم میآورد. همچنین اشاره به کاربرد این آزمایش در پروژههای راهسازی، نشاندهنده گستره اهمیت آن در صنایع مختلف است. اضافه کردن مثالهای عملی از اجرای این آزمایش در پروژههای موفق، میتواند به درک بهتر خوانندگان از تأثیرات آن کمک کند.”
مقاله مفیدی بود یک سوال داشتم نوشتید با توجه به ملاحظات طراحی ،ظرفیت باربری در عمق های مختلفی از خاک مورد نیاز است میخواستم بدونم برای چه طرحهایی نیاز به حفر چاهک هست؟
سرعت اعمال بار و شرط تثبیت نشست در این آزمایش چگونه تعریف میشود؟
میخواستم بدونم هنگامی که پلیت رو آماده میکنیم و با جک هیدرولیک روش فشار میزاریم این فشار باید به چه اندازه ایی باشه که دقیق ترین اندازه گیری رو داشته باشیم؟
برای مهندسانی که در مراحل ژئوتکنیک اجرایی هستند، مفید است بدانند که PLT نسبت به آزمایشهای دیگر مثل SPT یا CBR چه مزیتها و محدودیتهایی در تعیین ظرفیت باربری خاک دارد و در چه شرایطی PLT نتایج عملیتر ارائه میدهد؟
با توجه به کاربرد PLT در تعیین مدول عکسالعمل و ظرفیت باربری در طراحی پایۀ سطحی، در پروژههای دارای رسهای متغیر اشباع آیا پیشنهاد میکنید از PLT در عمقهای مختلف نمونهبرداری انجام شود تا تغییرات پاسخ خاک با عمق شناسایی گردد؟
سلام
بازم برای کدوم نوع ساختمان ها اجباریه این آزمایش؟
توضیح بسیار جامع و کاربردیای درباره مدول عکسالعمل بستر ارائه شده 👌 بیان ساده مفهوم سختی خاک با مثال فنر واقعاً به درک بهتر موضوع کمک میکند. همچنین تشریح مراحل آزمایش و تأکید بر کالیبراسیون تجهیزات و تخصص نیروی اجرایی، نشاندهنده اهمیت دقت در این آزمایش کلیدی ژئوتکنیکی است. مطالب برای مهندسین عمران و فعالان حوزه خاک و پی بسیار مفید و قابل استفاده بود
سلام . با توجه به اینکه این آزمایش فقط لایههای سطحی زیر صفحه را تحت تاثیر قرار میده ، در پروژههایی که خاک منطقه کرج دارای لایهبندیهای نامتجانس در عمق زیاد است، چقدر میتوان به ضریب عکسالعمل بستر حاصل از این آزمایش اعتماد کرد؟
اگه بخوایم دقیقتر نگاه کنیم، این روش مزایایی مثل سادگی نسبی و ارائه یه تصویر مستقیم از رفتار خاک داره. اما از نظر معایب، میتونه هزینهبر باشه و فقط یه نقطه کوچیک از خاک رو نشون میده، نه کل محل پروژه رو. پس ممکنه برای سایتهای بزرگ نیاز باشه این آزمایش چندین بار تکرار بشه.
میخواستم نظر آبادسایان رو در این مورد بدونم
ممنون
بسیار مفید و آموزنده بود . با تشکر از زحمات شما
مزایای ازمایش plt تقریبا برای همه انواع خاک ها ، در سطح ، یا در تراز پی قابل استفاده میباشد و این ازمایش در خاک های سخت ، سنگ نرم و شن های درشت که امکان نمونه گیری وجود ندارد بسیار مفید خواهد بود و معایب این ازمایش :
۱_ انجام ازمایش plt در اعماق زیاد و زیر سطح اب مقدور نخواهد بود
۲_ هزینه اجرای روش بارگذاری صفحه ازمایش plt بالا است و از این جهت صرفا برای پروژه های مهم صرفه اقتصادی دارد
۳_ امکان نمونه گیری از خاک در این روش وجود ندارد
توضیحات ارائهشده بسیار شفاف و دقیق است و روند انجام آزمایش صفحه بارگذاری را بهخوبی برای مخاطب روشن میکند. تأکید بر دقت اجرایی، کالیبراسیون تجهیزات و نقش نیروی متخصص، نشاندهنده نگاه حرفهای و استانداردمحور در انجام آزمایشهای ژئوتکنیکی است. متن کاملاً آموزشی و قابل اتکاست. �
با توجه به حساسیت آزمایش صفحه بارگذاری، کالیبراسیون تجهیزات و تجربه کارشناسان آزمایشگاه خاک چه تأثیری بر دقت نتایج نهایی و تصمیمات مهندسی پروژه دارد؟
توضیح بسیار جامع و کاربردیای درباره مدول عکسالعمل بستر ارائه شده 👌 بیان ساده مفهوم سختی خاک با مثال فنر واقعاً به درک بهتر موضوع کمک میکند. همچنین تشریح مراحل آزمایش و تأکید بر کالیبراسیون تجهیزات و تخصص نیروی اجرایی، نشاندهنده اهمیت دقت در این آزمایش کلیدی ژئوتکنیکی است. مطالب برای مهندسین عمران و فعالان حوزه خاک و پی بسیار مفید و قابل استفاده بود
مقاله خیلی مفید و کاربردیه و توضیح داده چطور آزمایش بارگذاری صفحه (PLT) میتونه مدول عکسالعمل بستر و ظرفیت باربری خاک رو مشخص کنه. خیلی خوبه که مراحل انجام آزمایش، از صفحه بارگذاری تا چاهک و گالری، مرحلهبهمرحله توضیح داده شده و حتی مزایا و معایبش ذکر شده. یه پیشنهاد: اگه یه تصویر واقعی یا نمودار از نتایج آزمایش هم اضافه بشه، فهم مطلب برای خواننده خیلی راحتتر میشه.
مقاله خیلی کامل و کاربردی نوشته شده و به خوبی اهمیت آزمایش بارگذاری صفحه (PLT) و نقش آن در تعیین مدول عکسالعمل بستر و ظرفیت باربری خاک را توضیح داده است. توضیح مراحل انجام آزمایش، از جمله استفاده از چاهک و گالری برای آزمایش در عمقهای مختلف، باعث شد خواننده دید واقعی از فرآیند پیدا کند. ذکر مزایا و معایب این تست و اشاره به هزینه تقریبی انجام آن، مقاله را عملی و قابل استفاده برای کارفرماها و مهندسان میکند. اضافه کردن یک نمودار یا تصویر واقعی از نتایج آزمایش میتواند فهم مطالب را حتی راحتتر کند.
تعیین مدول عکسالعمل بستر و ظرفیت باربری خاک از مهمترین خدمات آزمایشگاه خاک و بتن در کرج محسوب میشود. در پروژههایی که دقت بالاتری در تعیین این پارامترها مورد نیاز است، انجام آزمایش بارگذاری صفحه بهعنوان یکی از دقیقترین روشهای صحرایی، پیشنهاد و اجرا میگردد
در چه شرایطی انجام آزمایش بارگذاری صفحه نسبت به استفاده از روابط تجربی یا نتایج آزمایشهای آزمایشگاهی برای تعیین مدول عکسالعمل بستر و ظرفیت باربری ارجحیت دارد؟
اطلاعات ارائه شده بسیار مفید و کاربردی است. توضیح مزایا و معایب آزمایش بارگذاری صفحه (PLT) بهخوبی نشان میدهد که این آزمایش علیرغم دقت و سادگی اجرا، نیازمند تجهیزات و سربار سنگین است و هزینه آن بسته به شرایط پروژه متفاوت خواهد بود. ذکر قیمت تقریبی و سایر آزمایشهای صحرایی مانند SPT و دانهول، دید کاملی از خدمات آزمایشگاه خاک در کرج ارائه میدهد و میتواند برای مهندسان و طراحان پروژه بسیار راهگشا باشد
توضیح خیلی کاربردی و ملموس بود! جالب است که برای بدست آوردن پارامترهای خاک در عمقهای مختلف، از چاهک و گالری افقی استفاده میشود و حتی وزن خاک بالای گالری بهعنوان سربار بهرهبرداری میشود. چنین جزئیات عملیاتی نشان میدهد که خدمات آزمایشگاه خاک در کرج نه تنها دقیق است، بلکه با شرایط واقعی پروژهها کاملاً هماهنگ است و میتواند به تصمیمگیری درست طراحان و کارفرمایان کمک کند
متن بسیار آموزنده و قابل فهم بود! توضیح اینکه مدول عکسالعمل بستر مثل سختی یک فنر است، تصویر خوبی از عملکرد خاک در ذهن ایجاد میکند. همچنین اینکه آزمایش بارگذاری صفحه برای تعیین ظرفیت باربری و مدول خاک پیشنهاد میشود، نشان میدهد خدمات آزمایشگاه خاک در کرج دقیق و عملی برای پروژههای واقعی است و میتواند تصمیمگیری طراحان و کارفرمایان را به شکل مؤثری حمایت کند
تست PLT (بار زنده پوسته) یکی از روشهای ارزیابی مقاومت خاک هست که در پروژههای عمرانی مورد استفاده قرار میگیره. در این تست، بار کنترلشدهای به خاک اعمال میشه و پاسخ خاک نسبت به این بار اندازهگیری میشه.
### فواید:
– دقت بالا: نتایج دقیقتری نسبت به آزمایشهای دیگر ارائه میده.
– ارزیابی واقعی: شرایط بارگذاری مشابه واقعیت رو شبیهسازی میکنه.
– کمک به طراحی: اطلاعات بهتری برای طراحی سازهها و تعیین ظرفیت باربری فراهم میکنه.
– پیشبینی نشست: امکان پیشبینی نشستهای طولانیمدت خاک تحت بارهای مختلف رو فراهم میکنه.
– تصمیمگیری آگاهانه: به مهندسان کمک میکنه تا با اطمینان بیشتری در مورد انتخاب مصالح و روشهای ساخت تصمیم بگیرند.
این تست میتونه به بهبود کیفیت و ایمنی پروژههای عمرانی کمک کنه.
مقاله خیلی کامل و کاربردی نوشته شده و به خوبی اهمیت آزمایش بارگذاری صفحه (PLT) و نقش آن در تعیین مدول عکسالعمل بستر و ظرفیت باربری خاک را توضیح داده است. توضیح مراحل انجام آزمایش، از جمله استفاده از چاهک و گالری برای آزمایش در عمقهای مختلف، باعث شد خواننده دید واقعی از فرآیند پیدا کند. ذکر مزایا و معایب این تست و اشاره به هزینه تقریبی انجام آن، مقاله را عملی و قابل استفاده برای کارفرماها و مهندسان میکند. اضافه کردن یک نمودار یا تصویر واقعی از نتایج آزمایش میتواند فهم مطالب را حتی راحتتر کند..
سلام. با توجه به اینکه این آزمایش فقط لایههای سطحی زیر صفحه را تحت تاثیر قرار میدهد، در پروژههایی که خاک منطقه کرج دارای لایهبندیهای نامتجانس در عمق زیاد است، چقدر میتوان به ضریب عکسالعمل بستر حاصل از این آزمایش اعتماد کرد؟
درود
از آزمایش plt
در پروژه های راهسازی و پروژه هایی که نیاز به متراکم کردن خاک می باشد از این آزمایش می توان استفاده کرد ک به این نکته اشاره نشده
اگر نتایج آزمایش PLT با نتایج آزمایش سهمحوری یا برش مستقیم روی نمونههای دستنخورده اختلاف داشته باشد، کدام یک ملاک طراحی قرار میگیرد؟
ممنون بابت توضیحات جامع و کامل مقاله تون . با تشکر از زحمات شما
این پژوهش میتواند مرجع مناسبی برای مطالعات بعدی در زمینه ازمیش خاک و بتن باشد با تشکر از زحمات شما
سلام
چگونه از نتایج PLT برای طراحی فونداسیون استفاده میشود؟
با سلام
این مقاله یکی از دقیقترین و تخصصی ترین محتواهایی است که در زمینه آزمایش بارگذاری صفحه (PLT) در ایران منتشر شده است.
نویسنده با تسلط کامل، آزمایش PLT را از سطح زمین تا عمق گالری توضیح داده و نشان داده که این آزمایش صرفاً یک تست ساده سطحی نیست، بلکه بسته به نیاز پروژه در اعماق مختلف و با تمهیدات اجرایی خاصی انجام میشود.
نکته فنی بسیار ارزشمند در این متن، اشاره به حفر گالری افقی در انتهای چاهک برای انجام آزمایش در عمق است؛ موضوعی که در بسیاری از متون آموزشی و گزارشهای متداول نادیده گرفته میشود و تنها در پروژههای خاص ژئوتکنیک مطرح است.
توضیح مفهوم مدول عکس العمل بستر (Ks) و تشبیه آن به سختی فنر، یک مثال آموزشی ساده اما کاملاً دقیق و مؤثر برای انتقال این مفهوم تخصصی به مهندسان غیرژئوتکنیک است.
همچنین ارائه اطلاعات شفاف درباره هزینه آزمایش و تأکید بر کالیبره بودن تجهیزات و تخصص پرسنل، اعتماد مخاطب را به دقت و سلامت فنی فرآیند جلب میکند.
در مجموع، این مقاله یک مرجع فشرده اما کامل برای آشنایی با آزمایش PLT است و نشان میدهد نویسنده هم دانش تئوریک کافی دارد و هم تجربه عملی کار در پروژه های واقعی را.
ممنون بابت مقاله کاملتون سوال من این هستش که حداقل ضخامت و جنس صفحه بارگذاری در آزمایش PLT چقدر باید باشه؟
سلام و عرض ادب خدمت شما سوال من این هستش که آیا انجام این تست روی خاک های یخ زده در سرما و زمستان مجازه ودر این صورت پاسخ دقیقی این تست داره یا خیر
تست PLT یا Plate Load Test در آزمایشگاه خاک چه کاربردی دارد و چرا انجام آن در محل پروژه اهمیت دارد؟
تفاوت تست PLT با سایر آزمایشهای صحرایی ژئوتکنیک مانند SPT چیست و در چه شرایطی انجام PLT ضرورت دارد?
در آزمایشگاه خاک وقتی درباره تست PLT صحبت میشود، منظور Plate Load Test یا آزمایش بارگذاری صفحه است که یکی از آزمایشهای صحرایی ژئوتکنیک به شمار میآید. این تست برای بررسی ظرفیت باربری خاک و رفتار نشست آن تحت بار انجام میشود.